۰۹:۲۷ - ۱۱ مرداد ۱۴۰۵
باشگاه خبرنگاران جوان؛ زهره شعبانی -اهالی روستای زیزگان در بخش خلجستان که روزگاری از هوای پاک کوهستان بهره میبردند، اکنون با تهدیدی جدی برای سلامت خود و آرامش روزمرهشان مواجه هستند .
بوی تند گوگردی و شیمیایی که گاه تا کیلومترها دورتر هم حس میشود، نه تنها طراوت هوای روستا را گرفته، بلکه نگرانی عمیقی را در دل ساکنان ایجاد کرده است. آنها میگویند این بوها و گرد و غبار حاصل از فعالیت کارخانه فرآوری سرب، همراه با تردد بیوقفه کامیونهای صنعتی در جادههای روستایی، آرامش را از آنها سلب کرده است.
آلودگی هوایی که رنگ و بوی مرگ دارد
نکته نگرانکنندهتر، نوع آلایندههای منتشرشده است. سرب از جمله فلزات سنگینی است که حتی در مقادیر کم نیز برای سلامت انسان بهویژه کودکان و زنان باردار بسیار خطرناک است .
مطالعات مشابه در صنایع نزدیک به مناطق مسکونی نشان داده که فلزاتی مانند سرب عمدتاً منشأ انسانی داشته و میتوانند اثرات زیانباری بر سیستم عصبی و کلیوی داشته باشند. با این حال، به نظر میرسد نظارت کافی بر عملکرد این کارخانه وجود ندارد و آلایندههای آن بدون کنترل در محیط پراکنده میشود.
روایت اهالی از روزهای خاکستری برای درک عمق فاجعه
به سراغ مردم روستا رفتهایم که هر روز با این معضل دست و پنجه نرم میکنند: علیاکبر، پدر دو کودک خردسال، با چهرهای گرفته میگوید: فرزندانم دیگر نمیتوانند جلوی خانه بازی کنند. بوی عجیبی که از کارخانه میآید و گرد و غباری که روی همه چیز مینشیند، ما را نگران کرده است. شبها که میخواهیم بخوابیم، صدای موتور کامیونها خواب را از چشم ما میرباید. یک بار از مسئولان کارخانه خواستیم جوابگو باشند، اما فقط قول بررسی دادند و هیچ اتفاقی نیفتاد.
حسن، راننده محلی، که به دلیل باریک بودن جادهها با مشکل تردد مواجه است، با ابراز گلایه از دود سمی کارخانه صنعتی فراوری سرب گفت: قبلاً این جاده تنها مسیر تردد اهالی بود؛ اما حالا به شاهراهی برای تردد کامیونهای ۲۰ تنی صنعتی تبدیل شده است .
هشدار دهیار روستای زیزگان درباره مخاطرات فعالیت کارخانه فرآوری سرب
مجتبی بابایی، دهیار روستای زیزگان، امروز در گفتوگو با خبرنگار ما با اشاره به سابقه فعالیت یک معدن در این منطقه، گفت: راهاندازی کارخانه فرآوری سرب در نزدیکی روستا طی یک سال اخیر، به چالشی جدید و خطرناک برای ساکنان تبدیل شده است.
او با تأکید بر این که کارخانه فرآوری سرب در مجاورت روستا فعال شده است، تصریح کرد: گردوغبار ناشی از این واحد صنعتی و بوهای مشمئزکنندهٔ منتشرشده از آن، آرامش روزمره اهالی را به ستوه آورده و نگرانیهای جدی دربارهٔ آلودگی هوا و خاک و سلامتی ایجاد کرده است.
دهیار زیزگان با یادآوری پیگیریهای متعدد و نامهنگاریهای انجامشده با نهادهای مربوطه، به یک تناقض آشکار در قوانین اشاره کرد و گفت: بر اساس ضوابط زیست محیطی، برای صدور مجوز فعالیت چنین واحدهای آلایندهای، حداقل باید فاصله ۱۰۰ کیلومتر با مناطق مسکونی رعایت شود، در حالی که این کارخانه عملاً در مجاورت روستا مستقر است و اخیراً برای مجوز یک دامداری صنعتی در روستا، فاصلهٔ ۵۰۰ متری مورد تأکید قرار گرفته است؛ این یعنی استانداردها برای واحدهای کمخطرتر سختگیرانهتر از واحدهای پرخطر اعمال میشود!
اهالی روستا همچنان در انتظار اقدام عملی برای توقف آلودگی
بابایی در ادامه از برگزاری جلسه بررسی مشکلات این معدن خبر داد و خاطرنشان کرد: پیرو جلسات پیشین، جلسه اخیر با حضور طالبی، بخشدار خلجستان؛ حجتالاسلام صادقی، رئیس حوزهٔ قضایی؛ نمایندگان آب منطقهای، محیطزیست، اعضای شورای اسلامی و دهیار زیزگان، نمایندهٔ مرکز بهداشت برگزار شد.
به گفته دهیار زیزگان، در این جلسه بر ضرورت رعایت مفاد قانون و فعالیت در چارچوب مجوزهای صادره تأکید شده و همچنین اولویت حفظ سلامت مردم و اقدام مطابق مقررات زیستمحیطی بهعنوان محور اصلی مذاکرات مورد توافق قرار گرفته است؛ با این حال، اهالی روستا همچنان در انتظار اقدام عملی برای توقف آلودگی یا جابجایی کارخانه هستند.
هشدار برای یک بحران خاموش
مقایسه وضعیت روستای زیزگان با نمونههای مشابه در صنایع همتراز، نگرانیها را بیشتر میکند . تجربه نشان داده که در مناطق صنعتی، غلظت فلزات سنگین مانند سرب در محیط سالها باقی میماند و زنجیره غذایی و منابع آب زیرزمینی را تهدید میکند.
با وجود هشدارهای مکرر ساکنان و انباشت شکایت، همچنان اهالی شاهد تداوم آلودگی و بیتوجهی به حقوق اولیه هستند. اگر نهادهای نظارتی و محیط زیست وارد عمل نشوند، این معضل نه تنها سلامت جسمی بلکه سرمایه اجتماعی منطقه را نیز نشانه خواهد گرفت.
دیدگاه