به گزارش پایگاه خبری سرمایه و بورس ، ورود «عسکه۲» به معاملات ثانویه بورس کالا، فقط به معنای اضافهشدن یک ابزار جدید برای سرمایهگذاری روی سکه نیست؛ بلکه این اوراق میتواند به بازاری برای معامله انتظارات سرمایهگذاران از آینده قیمت طلا تبدیل شود. در شرایطی که سکه نقدی در محدوده ۲۳۲ میلیون تومان و اوراق سلف سکه در حدود ۲۳۷ میلیون تومان معامله میشود، اختلاف قیمت این دو ابزار را نمیتوان صرفاً به معنای گرانتر بودن اوراق نسبت به دارایی پایه دانست.
ویژگی مهم عسکه۲ این است که دارنده اوراق در سررسید میتواند بین دریافت سکه یا دریافت اصل سرمایه به همراه سود ثابت ۷ درصدی، یکی را انتخاب کند. همین ویژگی برای اوراق یک کف اقتصادی ایجاد میکند و باعث میشود رفتار قیمت عسکه۲ در بازار ثانویه لزوماً همیشه با قیمت سکه نقدی همجهت نباشد.
از منظر اقتصادی، ساختار عسکه۲ را میتوان به ترکیبی از خرید سکه و یک اختیار فروش با قیمت اعمال مشخص تشبیه کرد؛ هرچند این تشبیه صرفاً برای توضیح رفتار اقتصادی اوراق است و به معنای اختیار فروش استاندارد از نظر حقوقی نیست.
برای درک ارزش عسکه۲ باید ابتدا به بازده تضمینشده این اوراق توجه کرد. بر اساس شرایط قرارداد، دارنده اوراق در سررسید میتواند به جای دریافت سکه، اصل سرمایه خود را به همراه ۷ درصد سود دریافت کند.
اگر مبلغ تسویه تضمینشده را حدود ۲۵۲ میلیون تومان در نظر بگیریم، این رقم را میتوان کف اسمی ارزش قرارداد در سررسید دانست. البته سرمایهگذار نمیتواند در زمان خرید اوراق، این رقم را بدون درنظرگرفتن زمان باقیمانده تا سررسید مبنای ارزشگذاری قرار دهد؛ زیرا سرمایه او تا زمان سررسید میتوانست در ابزار دیگری سرمایهگذاری شود و بازده ایجاد کند.
به همین دلیل، قیمت اقتصادی عسکه۲ باید با بازده گزینههای جایگزین، بهویژه ابزارهای درآمد ثابت، مقایسه شود. هرچه زمان باقیمانده تا سررسید کمتر شود، هزینه فرصت سرمایهگذاری برای رسیدن به مبلغ تضمینشده نیز کاهش پیدا میکند و کف قیمتی اوراق به مبلغ تسویه نزدیکتر میشود.
در نهایت، با نزدیکشدن به سررسید ۱۸ آذر امسال، کف قیمت اوراق به محدوده ۲۵۱ میلیون تومان نزدیک خواهد شد.
چرا عسکه۲ میتواند خلاف جهت قیمت سکه حرکت کند؟
یکی از مهمترین ویژگیهای عسکه۲ این است که قیمت آن الزاماً همیشه با قیمت سکه نقدی حرکت نمیکند. در یک دارایی معمولی، کاهش قیمت دارایی پایه معمولاً به افت قیمت ابزار مرتبط با آن منجر میشود؛ اما عسکه۲ علاوه بر وابستگی به قیمت طلا و سکه، یک بازده تضمینشده نیز در ساختار خود دارد.
برای مثال، اگر قیمت سکه نقدی کاهش پیدا کند اما عسکه۲ همچنان فاصله قابلتوجهی با کف آربیتراژی خود داشته باشد، افت قیمت سکه لزوماً به همان میزان به قیمت اوراق منتقل نمیشود.
دلیل این اتفاق آن است که خریدار عسکه۲ تنها روی افزایش قیمت سکه سرمایهگذاری نکرده است. دارنده اوراق در کنار امکان دریافت سکه در سررسید، گزینه دیگری نیز دارد و میتواند اصل سرمایه به همراه سود ۷ درصدی قرارداد را دریافت کند.
بنابراین هرچه قیمت عسکه۲ به کف اقتصادی خود نزدیکتر شود، جذابیت آن برای سرمایهگذارانی که به دنبال بازدهی مطمئنتر هستند افزایش پیدا میکند. این مسئله میتواند در مقاطعی موجب شود قیمت اوراق در برابر کاهش قیمت سکه مقاومت بیشتری نشان دهد.
عسکه۲ شبیه اختیار فروش سکه است؟
از منظر اقتصادی، بازده تضمینشده عسکه۲ شباهتی به یک اختیار فروش دارد. دارنده اوراق در برابر افت ارزش سکه، یک انتخاب جایگزین در اختیار دارد؛ اگر قیمت سکه در سررسید پایین باشد، میتواند به جای دریافت سکه، اصل سرمایه و سود تضمینشده قرارداد را دریافت کند.
با این حال، نباید عسکه۲ را از نظر حقوقی با یک اختیار فروش استاندارد یکسان دانست. شباهت مورد اشاره صرفاً مربوط به سازوکار اقتصادی آن است؛ یعنی وجود یک مسیر تسویه جایگزین که در صورت نامطلوبشدن ارزش دارایی پایه، از سرمایهگذار حمایت میکند.
همین ساختار میتواند موجب شود عسکه۲ در برخی مقاطع حتی برخلاف روند سکه نقدی حرکت کند. زمانی که فاصله قیمت اوراق با کف آربیتراژی کاهش پیدا میکند، بخشی از نقدینگی میتواند از ابزارهای درآمد ثابت به سمت عسکه۲ حرکت کند و تقاضا برای این اوراق را افزایش دهد.
عسکه۲ چه نقشی برای بانک مرکزی دارد؟
انتشار عسکه۲ از نگاه بانک مرکزی را نمیتوان صرفاً بهعنوان فروش سکه تفسیر کرد. بانک مرکزی منابع ریالی را در زمان انتشار دریافت میکند، اما تعهد تحویل سکه یا پرداخت اصل سرمایه و سود را به آینده منتقل میکند.
از این منظر، عسکه۲ ابزاری برای جذب نقدینگی در یک دوره زمانی مشخص محسوب میشود. در صورت استقبال سرمایهگذاران، بخشی از منابعی که ممکن بود برای خرید مستقیم سکه و طلا وارد بازار نقدی شود، به سمت خرید اوراق هدایت خواهد شد.
این انتقال میتواند برای سیاستگذار اهمیت زیادی داشته باشد؛ چراکه تقاضای سرمایهگذاری برای طلا از بازار فیزیکی به سمت بازار مالی رسمی منتقل میشود. در نتیجه، بانک مرکزی میتواند بدون پاسخگویی به تمام تقاضای موجود از طریق عرضه فیزیکی سکه، ابزار دیگری برای مدیریت جریان نقدینگی و انتظارات بازار در اختیار داشته باشد.
ریسک عسکه۲ برای بانک مرکزی چیست؟
بانک مرکزی با انتشار عسکه۲ بخشی از ریسک تغییرات قیمت سکه را در ساختار قرارداد خود میپذیرد. اگر قیمت سکه در زمان سررسید افزایش قابلتوجهی داشته باشد، دریافت سکه برای دارنده اوراق جذابتر خواهد بود و این موضوع میتواند هزینه اقتصادی تعهد بانک مرکزی را افزایش دهد.
در مقابل، اگر قیمت سکه کاهش پیدا کند یا رشد آن به اندازهای نباشد که دریافت سکه را نسبت به تسویه نقدی جذاب کند، دارنده میتواند اصل سرمایه به همراه سود ۷ درصدی را انتخاب کند.
بنابراین نمیتوان گفت بانک مرکزی از انتشار عسکه۲ حتماً سود قطعی و بدون ریسک کسب میکند. منفعت اصلی این ابزار را باید در سطح سیاستگذاری، جذب منابع و مدیریت تقاضای طلا بررسی کرد.
عسکه۲ برای سرمایهگذاران جذاب است؟
عسکه۲ در نقطهای میان بازار طلا و بازار درآمد ثابت قرار دارد. از یک سو ارزش آن به قیمت سکه وابسته است و از سوی دیگر، بازده تضمینشده آن با نرخ بازده سایر ابزارهای کمریسک رقابت میکند.
اگر قیمت سکه تا زمان سررسید به اندازهای افزایش پیدا کند که ارزش دریافت سکه از تسویه نقدی بیشتر شود، دریافت سکه برای سرمایهگذار گزینه جذابتری خواهد بود. اما اگر قیمت سکه کاهش پیدا کند یا رشد چندانی نداشته باشد، سود تضمینشده قرارداد میتواند نقش مهمتری در ارزشگذاری اوراق داشته باشد.
به همین دلیل، تحلیل عسکه۲ صرفاً با مقایسه قیمت لحظهای آن با سکه نقدی کامل نیست و سرمایهگذار باید زمان باقیمانده تا سررسید، بازده ابزارهای درآمد ثابت، قیمت سکه و مبلغ تسویه تضمینشده را همزمان در نظر بگیرد.
با گذشت زمان، فاصله قیمت عسکه۲ با کف آربیتراژی آن کاهش پیدا میکند و کف قیمتی اوراق به سمت مبلغ تضمینشده در سررسید حرکت خواهد کرد. بنابراین حتی در صورت نزولیشدن بازار طلا، افت قیمت عسکه۲ نمیتواند بدون محدودیت ادامه پیدا کند.
هرچه قیمت اوراق به کف اقتصادی نزدیکتر شود، مقایسه آن با گزینههای سرمایهگذاری جایگزین جذابتر خواهد شد و میتواند جریان تقاضا را به سمت این ابزار هدایت کند.
در مجموع، عسکه۲ را میتوان ابزاری با دو ویژگی اصلی دانست: مواجهه با قیمت طلا و برخورداری از یک مسیر تسویه با بازده تضمینشده. همین ترکیب باعث میشود رفتار قیمت آن با سکه نقدی متفاوت باشد و در عین حال، برای بانک مرکزی نیز امکان جذب منابع، مدیریت تقاضای طلا و انتقال بخشی از تعهدات به آینده را فراهم کند.
اقتصادآینده نیوز منتظر دریافت اخبار و پیام های هموطنان عزیز می باشد.
دیدگاه