احمد مرادپور – اقتصاد آینده – آذربایجان شرقی ) : مدیر هماهنگی ترویج کشاورزی سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی از اجرای طرح شبکه ملی مزارع الگویی کشاورزی و راه اندازی ۲۶۶ مزرعه الگویی کشاورزی در قالب این طرح طی سه سال با هدف افزایش بهره‌وری، انتقال دانش و کاهش فاصله عملکردی میان کشاورزان خبر داد.
آیت‌اله عبادپور در جلسه نظام نوین ترویج کشاورزی آذربایجان شرقی با تشریح اهداف و الزامات اجرای طرح شبکه ملی مزارع الگویی کشاورزی اظهار کرد: این طرح با هدف بهره‌گیری از ظرفیت کشاورزان پیشرو، تسریع انتقال یافته‌های علمی و فناوری‌های نوین به مزارع و ارتقای بهره‌وری تولید، اواخر اردیبهشت‌ماه به استان‌ها ابلاغ شده است.
وی با اشاره به وجود فاصله قابل توجه عملکردی میان کشاورزان پیشرو و سایر بهره‌برداران افزود: بررسی‌ها نشان می‌دهد کشاورزان پیشرو در شرایط اقلیمی مشابه و با دسترسی تقریباً یکسان به منابع تولید، در بسیاری از زیر‌بخش‌های کشاورزی بین ۲۰ تا ۴۰ درصد عملکرد بالاتری در واحد سطح دارند و همزمان از نهاده‌هایی مانند آب، بذر و کود نیز بهره‌وری بیشتری به دست می‌آورند.
عبادپور ادامه داد: این اختلاف عملکرد نشان‌دهنده ظرفیت قابل توجه بخش کشاورزی برای افزایش تولید از طریق اصلاح شیوه‌های مدیریت مزرعه، انتقال دانش و به‌کارگیری فناوری‌های مناسب است؛ ظرفیتی که می‌تواند بدون نیاز به افزایش سطح زیرکشت و تحمیل فشار بیشتر بر منابع پایه، زمینه ارتقای تولید و بهره‌وری را فراهم کند.
مدیر هماهنگی ترویج کشاورزی سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی، چشم‌انداز این طرح را تأمین امنیت غذایی و ارتقای بهره‌وری از مسیر توسعه کشاورزی دانش‌بنیان و نوآور عنوان کرد و گفت: مأموریت اصلی شبکه ملی مزارع الگویی، کاهش شکاف عملکردی میان کشاورزان نمونه و سایر تولیدکنندگان از طریق شتاب‌بخشی به انتقال، جذب و بومی‌سازی دانش و فناوری در سطح مزارع است.
وی با بیان اینکه در قالب این طرح، راه‌اندازی پنج هزار مزرعه الگویی کشاورز‌محور در سطح کشور پیش‌بینی شده است، افزود: سهم آذربایجان شرقی از این برنامه، ایجاد ۲۶۶ مزرعه الگویی طی سه سال است که با مشارکت کشاورزان پیشرو و بهره‌گیری از ظرفیت کارشناسان، محققان و سایر کنشگران بخش کشاورزی اجرا خواهد شد.
عبادپور با تشریح ویژگی‌های مزارع واجد شرایط برای ورود به این شبکه اظهار کرد: این مزارع باید از عملکرد بالاتر از میانگین منطقه با رعایت اصول پایداری و ملاحظات زیست محیطی برخوردار باشند و در تولید محصولات مهم و راهبردی، به‌کارگیری فناوری و نهاده‌های توصیه شده، مکانیزاسیون و نوآوری در مراحل کاشت، داشت و برداشت پیشرو باشند.
وی افزود: وجود دست‌کم ۲۰ تولیدکننده مرتبط در روستا یا روستاهای مجاور، برخورداری از زیرساخت‌های لازم برای فعالیت‌های پژوهشی، آموزشی و ترویجی و همچنین دسترسی آسان سایر کشاورزان به مزرعه برای بازدید و یادگیری عملی، از دیگر معیارهای انتخاب مزارع الگویی است.
مدیر هماهنگی ترویج کشاورزی سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی، تقویت ارتباط میان بخش‌های تحقیق، آموزش، ترویج و اجرا را از محورهای اساسی این برنامه دانست و تصریح کرد: در این الگو، یادگیری صرفاً به انتقال یک‌طرفه توصیه‌های فنی محدود نمی‌شود، بلکه بر مشارکت کشاورزان، تبادل تجربه و ترویج همتا‌به‌همتا تأکید دارد تا فناوری‌ها متناسب با مسائل و شرایط واقعی بهره‌برداران در مزارع به کار گرفته شوند.
عبادپور درباره مراحل اجرایی طرح نیز گفت: در گام نخست، کشاورزان مرجع و تابع شناسایی شده و جلسات توجیهی و مسئله‌یابی برگزار می‌شود سپس برنامه اقدام مشترک متناسب با موضوع و نیازهای هر مزرعه تدوین و از طریق فعالیت‌هایی نظیر روز مزرعه، روز انتقال یافته‌های تحقیقاتی، کارگاه‌های ترویجی و بازدیدهای میدانی اجرا خواهد شد.
وی ادامه داد: اجرای برنامه با همکاری تمامی کنشگران بخش کشاورزی، نظارت، مستندسازی و گزارش‌دهی، مراحل بعدی طرح را تشکیل می‌دهد. همچنین مزارع الگویی در قالب شبکه‌ای به‌هم‌پیوسته در سطوح دهستان، شهرستان و استان به یکدیگر متصل می‌شوند تا امکان تبادل مستمر دانش، تجربه و دستاوردهای تولیدی فراهم شود.
وی با اشاره به پیش‌بینی مشوق‌هایی برای حمایت از کشاورزان مرجع خاطرنشان کرد: قرار گرفتن در اولویت دریافت تسهیلات و خدمات فنی و پشتیبانی، برخورداری از تخفیف بیمه کشاورزی، فراهم شدن فرصت حضور در جلسات برنامه‌ریزی و دوره‌های آموزشی تخصصی و تسهیل بازدیدهای علمی و ترویجی از جمله حمایت‌های پیش‌بینی‌شده برای این گروه است.
عبادپور افزود: صدور کارت رسمی مددکار ترویجی برای هویت‌بخشی به کشاورزان مرجع و معرفی و انتخاب دو تولیدکننده پیشرو و برتر از میان واحدهای الگویی کشاورزی نیز در چارچوب این طرح دنبال می‌شود.
دیدگاه