نمایشگاه کتب حوزوی مشهد دریچه‌ای برای توسعه دیپلماسی علمی

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها- عاطفه وفائیان: عطر کاغذ و مرکب، این روزها در مجتمع حوزوی آیت‌الله شاهرودی شهر امام رضا(ع) طوری پیچیده؛ جایی که کتب حوزوی و معارف اسلامی، بیش از آنکه کالایی برای فروش باشند، نشانه‌ای از زنده بودن و پویایی اندیشه‌های ناب اسلامی‌اند. اینجا نمایشگاهی از جنس نور و اندیشه است و دروازه‌ای فراتر از مرزهای جغرافیایی را به روی جویندگان حقیقت گشوده‌است تا در میان برگ‌برگ کتاب‌ها، ندای وحدت و تقریب را به گوش جهانیان برساند. راهروهای این رویداد بزرگ فرهنگی، این روزها میزبان قدم‌های مؤمنی است که با شوقی بی‌نظیر، دست نیاز به سوی دانش دراز کرده‌اند؛ فضایی که از چارچوب خشک تجاری فاصله گرفته و به پایگاهی گرم برای تلاقی اندیشه‌های حوزوی و دانشگاهی از سرتاسر جهان مبدل گشته است.

حضور پرشور طلاب و مشتاقان کتاب در این همایش علمی، حکایت از ریشه‌دار بودن فرهنگ مطالعه و کتابخوانی در دل حوزه‌های علمیه دارد؛ مردمی که به عشق آموختن، از راه‌های دور و نزدیک گرد هم آمده‌اند تا تپش قلب پژوهش‌های اسلامی را در این مرز و بوم به نظاره بنشینند. این رویداد پربرکت، تنها نمایشی از آثار مکتوب نیست، بلکه پلی استوار میان اندیشه‌وران ایران اسلامی و اندیشمندان سایر ملل است که نویدبخش فردایی روشن‌تر برای دیپلماسی علمی و تعمیق پیوندهای فرهنگی در گستره جهان اسلام به شمار می‌رود.

نمایشگاه کتب حوزوی، دریچه‌ای برای توسعه دیپلماسی علمی با مراکز پژوهشی جهان

حجت الاسلام جواد معین، مدیر روابط عمومی و بین‌الملل حوزه علمیه خراسان رضوی در گفتگو با خبرنگار مهر ضمن اشاره به نمایشگاه کتب حوزوی و معارف اسلامی حوزه علمیه خراسان، رویکرد این مدیریت را در سه سال اخیر، تغییر از یک فضای صرفاً فروشگاهی به یک پایگاه تعاملات علمی دانست و با بیان اینکه ناشران برجسته‌ای از پاکستان، افغانستان، عراق و لبنان در این رویداد حضور دارند، اظهار کرد: هدف اصلی ما صرف به نمایش گذاشتن یا خرید و فروش کتاب نیست؛ بلکه به دنبال تبدیل این رویداد فرهنگی به وسیله‌ای برای ارتباط علمی بهتر با مراکز پژوهشی داخل و خارج از کشور هستیم.

مدیر روابط عمومی حوزه علمیه خراسان، رویدادهای علمی را ظرفیتی بدون حاشیه برای برقراری ارتباطات بین‌المللی توصیف کرد و گفت: حتی در شرایط دشوار، رویدادهای علمی مورد استقبال کشورها قرار می‌گیرد. ما به واسطه همین تعاملات، از نمایشگاه‌های کتاب نجف، بغداد و مراکز علمی در عربستان، آلمان و لندن دعوت‌نامه دریافت کرده‌ایم.

وی در ادامه به ثمرات عملی این نمایشگاه اشاره کرد و گفت: ارتباطی که در دوره گذشته با ناشران عراقی در همین مکان شکل گرفت، زمینه را برای امضای تفاهم‌نامه‌های کلان بین حوزه علمیه خراسان و عتبات مقدسه در نجف، کربلا و کاظمین فراهم کرد.

معین تصریح کرد: این تفاهم‌نامه‌ها فراتر از کارهای نمایشگاهی، محورهایی نظیر مباحث رسانه‌ای، تبلیغی، آموزشی و تبادل استاد را در بر می‌گیرد و ثابت می‌کند که چنین رویدادهایی، پیش‌زمینه کارهای بزرگ علمی و ارتباطات عمیق‌تر در سطح جهان اسلام است.

حضور پررنگ ۵۰ مدرسه علمیه خواهران خراسان با تمرکز بر تأمین کتب درسی و مشاوره پژوهشی

سیده‌اعظم التفاتی‌فرد، مسئول اداره پژوهش و مجموعه‌های علمی حوزه علمیه خواهران خراسان رضوی در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: برنامه‌ریزی‌های ویژه‌ای برای ارائه مشاوره پژوهشی تدارک دیده شده است؛ بر این اساس، اساتید مجرب خواهر در غرفه مشاوره حضور می‌یابند تا به طلاب گرامی در زمینه‌های مباحث پژوهشی، مهارت‌های تحصیلی و هدایت تحصیلی مشاوره و راهنمایی ارائه دهند. اداره پژوهش نیز در محل نمایشگاه آماده خدمت‌رسانی و راهنمایی خواهران عزیز است.

مسئول اداره پژوهش و مجموعه‌های علمی حوزه علمیه خواهران گفت: علاوه بر عرضه کتب درسی، برخی مدارس علمیه خواهران همچون مدرسه علمیه حضرت نرجس (س) و همچنین ناشران حوزوی زن، غرفه‌های مستقلی برای ارائه آثار مکتوب خود برپا کرده‌اند. از جمله، یکی از طلاب پژوهشگر آثار مکتوب خود را در حوزه کودک و نوجوان در این نمایشگاه عرضه کرده است. همچنین «جامعه‌الزهرا (س)» از قم نیز با برپایی غرفه‌ای، آثار خود را در حوزه‌های گوناگون ارائه می‌دهد.

وی گفت: یازدهمین نمایشگاه تخصصی کتب حوزوی و معارف اسلامی با محوریت ۵۰ مدرسه علمیه از سه استان خراسان رضوی، شمالی و جنوبی، به ارائه خدمات آموزشی و پژوهشی می‌پردازد. این نمایشگاه به‌عنوان یکی از فعالیت‌های متمرکز حوزه علمیه خراسان میزبان طلاب و علاقه‌مندان است. اداره پژوهش حوزه علمیه خواهران به‌صورت ویژه پیگیر هماهنگی‌های این رویداد بوده و عمده فعالیت آن معطوف به تأمین کتب درسی مورد نیاز طلاب جدیدالورود و محصلان سطوح یک، دو، سه و چهار است.

عرضه ویژه آثار رهبر شهید در ۱۰ زبان زنده دنیا

یکی غرفه وابسته به سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، در این دوره از یازدهمین نمایشگاه تخصصی کتب حوزوی استان خراسان با دست پر حاضر شده و ۱۶۰ عنوان کتاب را در قالب ۱۰ زبان زنده دنیا از جمله فارسی، عربی، روسی، انگلیسی، کردی، فرانسوی، ترکمنی و ارمنی عرضه کرده است.

علی‌اکبر حسنی، نماینده یکی از در حاشیه نمایشگاه در گفتگو با خبرنگار مهر با تشریح این آثار اظهار کرد: تمرکز اصلی ما در بخش دینی بر محوریت گفتگو بوده است؛ از جمله کتاب‌های شاخصی همچون «ادیان ایران»، «گفتگوی اسلام و مسیحیت»، مجموعه گزارش‌های گفتگوهای دینی با واتیکان و آثار معرفی مراکز فرهنگی در آسیا و اروپا. در حوزه صادرات فرهنگی نیز تلاش شده تا آثار ارزشمندی در زمینه داده‌کاوی اقتصاد فرهنگ در چین، ترکیه و روسیه و همچنین کتاب‌هایی همچون «ششصد روز پایانی زندگی جو ئِنلای» در حوزه شخصیت‌های سیاسی ارائه شود. در بخش فلسفه نیز آثار فاخری همچون علم کلام، فلسفه دین و فلسفه دکارت از پرفروش‌ترین کتاب‌های موسسه در این نمایشگاه هستند. همچنین در بخش ادبیات و شعر، آثاری چون «کفش‌های مکاشفه»، «دریای جان»، دیوان «ادیب صابر ترمذی» و «بهار جان و دل» با ترجمه‌های اردو و انگلیسی در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است.

این غرفه‌دار با اشاره به تمرکز ویژه بر آثار حوزه امام‌شناسی و مقاومت تصریح کرد: در موضوع نخستین جایزه جهانی امام خمینی، ۴ عنوان کتاب از جمله «امام‌پژوهی»، «شهدی از آفتاب»، «امام خمینی از منظر نخبگان و صاحب‌نظران جهان» و «نمی از یم» ارائه شده است. همچنین کتاب «مکتب نصرالله» به چهار زبان فارسی، عربی، انگلیسی و اردو برای مخاطبان عرضه شده است.

وی از ارائه بالغ بر ۱۰ عنوان کتاب با موضوع دفاع مقدس رمضان و جنگ اخیر از جمله «دلنوشته‌ها»، «کلمات پس از جنگ با تصویر مامان نصیری»، «صلح و جنگ ایران» و «مدرسه میناب» خبر داد و افزود: آثار اختصاصی پیرامون رهبر شهید انقلاب، از جمله «شخصیت قرآنی رهبر شهید» در دو جلد ویژه عموم و قاریان و همچنین «آینده‌نگاری رهبر شهید» که به ۸ زبان زنده دنیا در موضوع بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی ترجمه شده است، در غرفه ما عرضه می‌شود.

حسنی با اشاره به عرضه بیش از ۲۰ عنوان مجله تخصصی افزود: نشریات شاخصی چون «الوحده» به زبان عربی، «اکو آو اسلام» به زبان انگلیسی و «اکو» به زبان اسپانیایی که به تبیین ابعاد شخصیتی رهبر شهید پرداخته‌اند، از دیگر تازه‌های نشر عرضه شده در یازدهمین نمایشگاه تخصصی کتب حوزوی است. همچنین ویژه‌نامه انگلیسی «باید برخاست» (Must Rise) همزمان با ایام تشییع رهبر شهید و با هدف تبیین ابعاد شخصیتی، فکری و مدیریتی ایشان در شماره جدید مجله Echo of Islam منتشر شد. این ویژه‌نامه به همت مؤسسه فرهنگی بین‌المللی الهدی و با همکاری واحد بین‌الملل دفتر حفظ و نشر آثار رهبر شهید تولید شده و در ۱۰۸ صفحه، همراه با پیوست دیجیتال شامل ۸ فیلم کوتاه، لینک ویژه‌نامه پیشین معرفی رهبر جدید و نسخه ورق‌زن در اختیار مخاطبان قرار گرفته است.

مسئول اجرایی یازدهمین نمایشگاه تخصصی کتب حوزوی بیان کرد: در این اثر، موضوعاتی همچون زندگینامه رهبر شهید، مهم‌ترین نقاط عطف دوران رهبری از جمله «بیانیه گام دوم» و «نامه به جوانان اروپا»، کلیدواژه‌های راهبردی، دیدگاه‌ها و تحلیل‌های شخصیت‌های داخلی و خارجی، روند تحولات منتهی به شهادت، سازوکار قانونی انتخاب رهبر جدید، اشعار حماسی و احساسی و مجموعه‌ای از کلیپ‌های کوتاه گردآوری و تدوین شده است.

وی گفت: ویژه‌نامه «باید برخاست» منبعی مستند و قابل استناد برای معرفی و روایت زندگی و اندیشه رهبر شهید است؛ این اثر می‌تواند مورد استفاده فعالان رسانه‌ای، پژوهشگران و تحلیلگران بین‌المللی قرار گیرد. همچنین امکان چاپ، توزیع و ترجمه به زبان‌های مختلف از دیگر ویژگی‌های این ویژه‌نامه است.

گفتنی است؛ آثار عرضه شده در این بخش شامل: باید برخاست (فارسی)، الوحده قومولله (عربی)، اکوآو اسلام (We Must Rise)، صدای ایران (اسپانیایی)، صدای ایران (پرتغالی)، سخن ایران (روسی) است.